Persfotografie

De Eerste Wereldoorlog was de eerste grote oorlog die op grote schaal werd gefotografeerd.

Fotografie bestaat al vanaf halverwege de negentiende eeuw. De techniek was toen echter nog lang niet zo ver gevorderd dat nieuwsgebeurtenissen gefotografeerd konden worden. Hier kwam verandering in tijdens de Krimoorlog (1853-1856) en de Amerikaanse Burgeroorlog (1862-1865). Dit waren de eerste oorlogen die veelvuldig werden vastgelegd op de gevoelige plaat.

Nadat al sinds enige tijd foto’s vaak in tijdschriften verschenen, was het aan het eind van de negentiende eeuw dan eindelijk de beurt aan de kranten. De Amsterdamsche Courant had in 1890 de primeur. Op de voorpagina verscheen een foto van de schouwburg die in brand stond. Tussen de gebeurtenis en de publicatie zaten overigens nog vier dagen, maar dat vonden ze toen heel snel.

Niet iedereen was even blij met deze vooruitgang: men sprak van ‘cultuurbederf’. De toon was echter gezet en foto’s in de krant  bleken niet meer te stoppen.

De Eerste Wereldorlog was de eerste grote oorlog die op enorme schaal gefotografeerd werd. Krantenredacties werden werkelijk overspoeld met foto’s uit het oorlogsgebied. Dat zegt ook iets over de technische ontwikkeling: men was in staat veel sneller foto’s te maken en af te drukken. Door middel van fototelegrafie werd verspreiding van foto’s over grote afstanden mogelijk.

Het duurde nog tot 12 mei 1914 tot een krant in de dagelijkse praktijk gebruik maakte van fototelegrafie. De Franse krant Le Journal viel die eer te beurt. Het apparaat had de omvang van een flinke koffer en de transmissie van een zwartwitfoto duurde vier minuten. Pas na de Eerste Wereldoorlog (1914-1918) werd fototelegrafie op grote schaal toegepast. De kwaliteit van de geseinde foto’s bleef overigens uitermate schamel door de gebrekkige druktechnieken.

Pas vanaf de jaren twintig vinden we dagelijks foto’s terug in de krant. In de jaren erna werden de camera’s steeds kleiner. Hier profiteerde het verzet van in de Tweede Wereldoorlog. Stiekem konden zij foto’s maken van razzia’s en deportatie van Joden. Deze verschenen vervolgens weer in de illegale verzetskrantjes. Deze groep fotografen, zoals Emmy Andriesse en Cas Oortuys, is na de oorlog 'De Ondergedoken Camera' gaan heten.

Tegenwoordig zijn foto’s niet weer weg te denken uit de kranten en vervullen zij een volwaardige journalistieke rol. Menig prijs is dan ook in het leven geroepen om persfoto’s te roemen. Oorspronkelijk een Nederlandse prijs, maar inmiddels over de hele wereld bekend is de World Press Photo. En voor Nederlandse fotografen bestaat sinds 1949 de Zilveren Camera. 

Meer info:
- Bram Wisman (1994), Argusogen. Een documentaire over de persfotografie in Nederland, Amsterdam
http://www.volkskrant.nl/binnenland/article341226.ece/Geschiedenis_van_de_persfotografie
www.zilverencamera.nl
www.worldpressphoto.org
 

The Defiance

1816 - De Engelsman Wager krijgt toestemming met het stoomschip The Defiance een dienst tussen Rotterdam en Antwerpen te openen. The Defiance is het eerste stoomschip dat in Nederland in de vaart komt.

Gerelateerde artikelen


Ondertussen in de...

Wederopbouw
Wederopbouw
1945-1960
Handen uit de mouwen en niet zeuren! Naoorlogse jaren van hard werken en sober leven...