Grieks wit

Na de opgravingen van Pompeji, omstreeks 1750, groeide de belangstelling voor de klassieke Oudheid.

De Romeinse architectuur diende al langer als inspiratiebron, maar eind 18de eeuw gebeurde dat ook met de Griekse bouwkunst.

Huis Broekhuizen te Leersum uit 1810, een voorbeeld van de neogrecstijl.
[klik voor vergroting]
Sleutelbegrippen in de nieuwe neogrec-stijl waren eenvoud en zuiverheid. Hoewel na het vertrek van de Fransen in 1813 de financiële middelen krap waren, werd met goedkope materialen als pleister toch geprobeerd het beoogde effect te bereiken.

In plaats van een natuurstenen gevel kregen belangrijke gebouwen muren van witgepleisterde baksteen. Toch oogden ze statig, dankzij de beproefde maten en verhoudingen uit de oude ordeboeken, die weer ter hand werden genomen.

Ook gewone huizen werden vaak gepleisterd. Veel oude trap-, klok- en tuitgeveltjes werden in deze periode bovendien van hun top ontdaan en voorzien van een moderne kroonlijst.

Op de zwart-wit foto Huis Broekhuizen te Leersum uit 1810, een voorbeeld van de neogrecstijl. Op de kleurenfoto de IJsselkade te Zutphen, met witgepleisterde huizen uit omstreeks 1830.

IJsselkade te Zutphen, met witgepleisterde huizen uit omstreeks 1830.
[klik voor vergroting]

prestige

1990 - In de jaren '90 vindt een toenemende populariteit van de zogenoemde 'air rights buildings' plaats: gebouwen boven de weg zoals in Den Haag over de snelweg naar Amsterdam en Utrecht. Omdat dit bouwen kostbaar is heeft het status en worden vooral dure kantoren opgetrokken. Op de foto weliswaar geen air rigths building, maar wel een prestigieus kantoorgebouw: het World Trade Center in Rotterdam, naar een ontwerp van Rob van Erk. Het gebouw staat bekend als het groene uitroepteken in het centrum van de stad. Het telt 23 verdiepingen en is ellipsvormig van doorsnee.

Relevante tijdvakken